Fara í efni
Topp 10 listinn

Ábyrg spilamennska

Ábyrg spilamennska snýst um að spilið sé afþreying sem þú stjórnar, ekki öfugt. Ég skrifa um spilavíti, en ég veit líka að fyrir suma verður þetta vandamál. Hér eru verkfæri, ráð og upplýsingar um hvert þú getur leitað á Íslandi.

18+ Aðeins fyrir 18 ára og eldri. Fjárhættuspil getur leitt til spilafíknar. Á Íslandi hafa einungis innlendir aðilar leyfi samkvæmt lögum um happdrætti nr. 38/2005; erlend netspilavíti starfa á erlendum leyfum. Ókeypis aðstoð: SÁÁ, GA-samtökin og Hjálparsíminn 1717.

Sjálfspróf: níu spurningar

Prófið hér fyrir neðan er níu spurningar um spilavenjur þínar síðustu tólf mánuði. Það tekur um tvær mínútur. Svörin eru aðeins geymd í vafranum þínum og berast hvorki til mín né neins annars. Prófið er ekki greining, en það getur gefið vísbendingu um hvort þú ættir að tala við einhvern.

Ef niðurstaðan kom þér á óvart er gott að lesa áfram og kannski hringja í einhvern af þeim sem eru taldir upp neðar á síðunni.

Settu þér mörk

Öll alvöru spilavíti bjóða upp á verkfæri til að stjórna spilinu. Ég nota þau sjálf, sérstaklega innborgunarmörk.

  • Innborgunarmörk á dag, viku eða mánuð. Lækkun tekur gildi strax, hækkun oft ekki fyrr en eftir 24 klukkustundir eða meira.
  • Tapsmörk, sem stöðva spilun þegar ákveðinni upphæð er tapað.
  • Tímamörk og áminningar sem birtast eftir ákveðinn tíma.
  • Hlé frá einum degi upp í nokkrar vikur.

Mín regla er að ákveða upphæðina áður en ég opna síðuna og líta á hana sem kostnað, eins og bíómiða. Ef ég tapa henni er kvöldinu lokið.

Sjálfsútilokun

Á Íslandi er engin sameiginleg útilokunarskrá. Ef þú vilt loka á þig þarftu að gera það á hverri síðu fyrir sig, yfirleitt undir stillingum eða „Responsible Gaming“. Útilokun gildir oftast í 6 mánuði, eitt ár eða til frambúðar. Skrifaðu niður hvaða síður þú hefur lokað á, svo engin gleymist.

Lokaðu á spilafærslur í bankanum

Margir íslenskir bankar bjóða upp á að loka á færslur til fjárhættuspila í appinu eða með beiðni til þjónustuvers. Hvernig þetta virkar er mismunandi milli banka og getur breyst, svo athugaðu í þínu appi eða hringdu í bankann. Þetta er ekki fullkomin vörn, því rafveski og rafmynt geta farið framhjá lokuninni, en það bætir við hindrun á réttu augnabliki.

Hvert get ég leitað?

ÚrræðiHvað býðst
Hjálparsíminn 1717Nafnlaust samtal og netspjall allan sólarhringinn
SÁÁRáðgjöf og meðferð, einnig vegna spilafíknar
GA-samtökinFundir fyrir fólk með spilavanda, byggðir á tólf spora kerfi
SÁS, Samtök áhugafólks um spilafíknUpplýsingar og stuðningur, líka fyrir aðstandendur
HeilsuveraFræðsla og samband við heilsugæsluna
Umboðsmaður skuldaraÓkeypis aðstoð ef skuldir hafa safnast upp

Merki um að spilið sé orðið vandamál

  • Þú spilar til að vinna til baka það sem þú tapaðir.
  • Þú felur spilið eða upphæðirnar fyrir fólkinu þínu.
  • Þú færð lánað eða notar peninga sem áttu að fara í reikninga.
  • Þú verður pirruð eða pirraður þegar þú reynir að hætta.

Ég hef séð fólk nálægt mér eltast við tap. Það byrjar alltaf smátt og það er engin skömm að biðja um hjálp snemma.

Sigrún Hallgrímsdóttir

Litlar venjur sem hjálpa

Verkfærin á síðunum eru eitt, en venjurnar skipta ekki minna máli. Ég spila aldrei þegar ég er þreytt, pirruð eða búin að fá mér vín, því þá tek ég verri ákvarðanir. Ég vista ekki kortaupplýsingar á spilasíðum, svo ég þurfi að sækja kortið og hugsa mig um áður en ég legg inn aftur. Og ég lít á vinning sem heppni, ekki sem merki um að ég eigi að halda áfram.

Það hjálpar líka að skrá hvað þú leggur inn og tekur út í einn mánuð. Margir verða hissa þegar þeir leggja tölurnar saman, því margar litlar innborganir upp á 2.000 kr. geta orðið að 30.000 kr. án þess að maður taki eftir því.

Gott er að ákveða fyrirfram hvað þú gerir við vinning. Ég tek út að minnsta kosti helminginn um leið og ég vinn eitthvað sem skiptir máli, til dæmis yfir 10.000 kr. Þá fer vinningurinn ekki aftur í sama kassann sama kvöld. Það er einföld regla sem hefur sparað mér meira en nokkur bónus.

Ráð fyrir aðstandendur

Ef einhver nákominn þér spilar of mikið skaltu tala við hann í rólegheitum, án ásakana. Ekki borga skuldirnar hans, það lengir oft vandann. Verndaðu eigin fjármál, til dæmis með aðskildum reikningum. SÁS og SÁÁ bjóða stuðning fyrir aðstandendur, og þú mátt líka hringja í 1717 fyrir sjálfa(n) þig.

Ef þú vilt vita meira um lagalegu hliðina er síðan um lögleg spilavíti góður staður. Þú getur líka prófað ókeypis leiki án þess að leggja pening undir, og ef þú hefur spurningar til mín er hafðu samband síðan opin. Spilun er aðeins fyrir 18 ára og eldri.

Algengar spurningar

Er til sameiginleg sjálfsútilokun á Íslandi?

Nei, engin landsskrá er til. Þú þarft að loka á þig á hverri síðu fyrir sig.

Get ég lokað á spilafærslur í bankanum?

Margir íslenskir bankar bjóða upp á það í appinu eða í gegnum þjónustuver. Athugaðu hjá þínum banka.

Hvert hringi ég ef ég á við spilavanda að stríða?

Hjálparsíminn 1717 er opinn allan sólarhringinn. SÁÁ og GA-samtökin bjóða líka aðstoð.

Hvað geri ég ef ég er komin(n) í skuldir vegna spila?

Umboðsmaður skuldara veitir ókeypis ráðgjöf. Leitaðu þangað sem fyrst.

Sigrún Hallgrímsdóttir

Höfundur: Sigrún Hallgrímsdóttir

Ég vann í átta ár við bókhald og greiðslumiðlun á Akureyri áður en ég fór að skrifa um spilavíti. Þaðan kemur vaninn að lesa smáa letrið fyrst og auglýsinguna síðast.

Hver síða sem ég fjalla um fær innborgun úr mínu eigin veski og úttektarbeiðni sem ég tek tímann á. Ef eitthvað stoppar, stendur það í textanum — líka þegar það er óþægilegt fyrir síðuna.

Nánar um Sigrúnu og vinnubrögðin